Waarom criminelen nog steeds Vlissingen kiezen voor drugssmokkel: 'De bananentruc blijft populair'

Gepubliceerd op: 21-3-2026

Terwijl in Rotterdam de afgelopen jaren de onderschepte kilo's cocaïne per jaar halveren, blijft het aantal onderschepte kilo's in Vlissingen juist vrij stabiel. Dat roept de vraag op: is dat het gevolg van goed politiewerk? Of toch van volhardende criminelen die Vlissingen nog steeds als een goede optie zien?

Alsof ze het er om doen. Net voor de samenwerkende diensten in de haven Omroep Zeeland te woord staan maakt de Zeehavenpolitie Vlissingen bekend dat ze vier mannen hebben aangehouden voor de smokkel van cocaïne. Ze krijgen een tip: een fruitbedrijf, ergens anders in het land, zou de Vlissingse haven misbruiken voor de smokkel van cocaïne. Tijdens het onderzoek dat volgt ontdekt de Zeehavenpolitie dat er op dat moment ook ladingen van het witte poeder onderweg zijn naar Nederland. Die ladingen worden onderschept, in februari 463 kilo in Rotterdam en op 6 maart 400 kilo in Vlissingen.
Het laat zien dat cocaïne zeker niet weg is uit de haven van Vlissingen. "De haven blijft een interessante haven voor criminelen omdat hier tachtig procent van het tropisch fruit voor Noord-Europa binnenkomt. Dat vraagt om een snelle afhandeling van de logistiek, waardoor het interessant is voor het snel doorvoeren van cocaïne", vertelt Ingrid van Lankeren, in Vlissingen verantwoordelijk voor de Douane. "De bananentruc is een van de meest populaire manieren om drugs te smokkelen. Hoewel we natuurlijk niet weten wat er nog meer het land binnenkomt via andere wegen."

182 miljoen euro
En dat is terug te zien in de cijfers van 2025. Het overgrote deel van de 7.292 kilo cocaïne die onderschept is, is gevonden tussen het fruit uit Zuid-Amerika. Blokken cocaïne ter waarde van 182 miljoen euro zat tussen pallets bananen of andere fruitsoorten die massaal aan land komen in Vlissingen. Het zijn aantallen die vergelijkbaar zijn met de voorgaande jaren.
Opvallend is wel dat de enorme toename aan marihuanasmokkel die te zien is in Rotterdam, nauwelijks te zien is in Vlissingen. "Criminelen gaan daar waar ze georganiseerd zijn", vertelt Hoekman. "Wij hebben hier geen directe lijn uit Canada of Thailand, de landen waar de marihuana vandaan komt. En daardoor zie je het hier een stuk minder." Toch wordt er af en toe wel hasj gevonden, maar dan juist op weg naar Suriname. "Afgelopen jaar hebben we 220 kilo hasj onderschept in goederen die op weg gaan naar Suriname, in kleine postpakketten bijvoorbeeld" vertelt Van Lankeren: "Maar de mate waarin we het in Rotterdam zien, zien we hier niet."

Om de smokkel de baas te worden is het volgens Van Lankeren, maar ook volgens teamchef Zeehavenpolitie Jan Hoekman belangrijk dat de verschillende opsporingsdiensten in haven goed samenwerken. Een woord wat vaak zal vallen. Want juist door goed samen te werken met de Zeehavenpolitie, de Koninklijke Marechaussee (KMAR), de FIOD (de opsporingsdienst van de Belastingdienst) en de Douane wordt het voor criminelen steeds lastiger om drugs te smokkelen.

Nieuwe methodes
"Doordat wij steeds beter informatie met elkaar delen krijgen we een beter beeld wat er allemaal speelt in de haven", vertelt Hoekman. "Daardoor kunnen we regelmatig onderscheppingen doen en aanhoudingen verrichten en dat zorgt dat we veel drugssmokkel in de haven zien. Dus eigenlijk is het goed nieuws." Dat deelt Van Lankeren: "We krijgen op die manier ook beter beeld op nieuwe methodes, zodat we die snel kunnen ondervangen."
Om een goed beeld te krijgen wie er allemaal betrokken zijn bij het proces is ook de rol van de KMAR belangrijk, vertelt brigadecommandant Thom de Kruijf. "Wij letten vooral op personen, en die zijn essentieel in de hele keten van producent tot gebruiker. Bijvoorbeeld om toegang te krijgen tot bepaalde delen van een schip of bedrijf. Wij hebben daarmee een unieke positie, waarmee we informatie kunnen delen met de andere dienst."

Bedrijven
De criminelen kunnen niet smokkelen zonder de bedrijven in de haven. Daarbij worden soms oprechte, onschuldige bedrijven misbruikt, maar ook bedrijven specifiek opgericht voor criminele doelen. Dat varieert van eenpitters die toegang krijgen tot de terreinen van de haven om drugs uit ladingen te halen tot complete bedrijven die worden opgezet als dekmantel. Het bekendste Vlissingse voorbeeld is, in de ogen van het OM, Bulk Terminal Zeeland, waar jarenlang cocaïne zou zijn ingevoerd.
De oprechte bedrijven willen de diensten weerbaarder maken. Dat gebeurt bijvoorbeeld via trainingen, maar ook door regelmatig langs te gaan bij die bedrijven om zo informatie op te halen. En dat is niet allemaal éénrichtingsverkeer. "Uit alle opsporingsonderzoeken doen we heel veel informatie op over hoe criminelen die bedrijven misbruiken. Dat is informatie die ook voor de bedrijven heel waardevol is om barrières op te werpen en die delen we dan ook met die bedrijven", vertelt Jan Hoekman. Dat gebeurt bijvoorbeeld in weerbaarheidsadviezen. Eén van die adviezen leidt in 2025 nog tot een kort geding, dat gewonnen wordt door de politie.

Toekomst
De Zeehavenpolitie hoopt al een paar jaar om door te kunnen groeien. Ook recent, bij het bezoek van David van Weel, de minister van Justitie en Veiligheid is dat nog eens benadrukt. "We hebben laten zien dat er nog meer nodig is om hier om de problemen aan te pakken. Uiteindelijk willen we doorgroeien tot een team van 65 medewerkers", vertelt Hoekman. Tot een concrete toezegging van de minister is het niet gekomen.
Vooruitkijkend hopen de diensten in de toekomst door nog betere informatiedeling en innovatie toch de flessenhals, zoals zij Vlissingen zelf noemen, af te knijpen.
Moedeloos worden ze nog niet van al die criminelen die maar naar Vlissingen blijven komen. "Ik ben zeer positief gestemd", besluit de teamchef: "Door wat we hier bereiken wordt de haven écht veiliger en weerbaarder. En daardoor ook wordt het ook veiliger voor de mensen die hier werken,"